HELDEN werd voor het eerst opgevoerd op Tekstverslaafd Venlo #6, de eerste editie in samenwerking met BACKSTAGE en de Maaspoort. Genoeg reden dus om deze tekst een ode aan theater te maken – dat was in ieder geval de intentie. Maar wat hebben we nou aan vluchten door verhalen en onze ogen sluiten in een wereld waar de spanningen steeds hoger oplopen? Met HELDEN probeerde ik mijn dubbele gevoelens hierover te onderzoeken. Want moeten we het probleem niet ergens anders zoeken?
Eigenlijk had ik een ode willen schrijven aan theater. Aan een thuis vinden op een plek die nooit stilstaat. Aan verhalen vertellen, creëren, meer zijn dan alleen onszelf. Over tosti’s eten met feeën en door de regen lopen met heiligen - en heilig is de creatie, het vinden van woorden en het delen van een verhaal.
Eigenlijk had ik een ode willen schrijven aan theater, maar het leven stond in de weg. De wereld te luid om te horen wat in de coulissen werd gefluisterd. Ik sta in de file en de voorstelling is al begonnen. Even vraag ik me af waarom ik eigenlijk nog ga.
In een wereld gevuld met misère, met oorlog, met haat, voelt “even ontspannen” als wegkijken, als verraad. Onze koppen in het zand of in het duister van de zaal, er is geen verschil. Zie hoe de helden ten tonele verschijnen en het kwaad verslaan, hoe alles gaat zoals het zou moeten gaan - in ieder geval in het grote geheel van het verhaal. We klappen, juichen en keren terug naar huis.
Onderweg zet ik de radio uit want ik hoef al dat slechte nieuws niet te horen. Er is weer een of andere oorlog gaande en mijn socials staan er vol mee, dus ga ik maar gewoon naar bed.
Ik fantaseer over de held die ik zou zijn, ware er een kwaad om te bestrijden.
Ik zou willen dat ik een ode kon schrijven aan theater, maar het publiek is de draad kwijt. We komen om te beleven maar niet om te zien. In een wereld die draait om zo veel mogelijk in zo min mogelijk tijd, om clicks en swipes, overal een mening over hebben, ieder eigen rechter en lijnrecht tegenover elkaar staan, om content, content, content…
Is het eigenlijk helemaal niet eerlijk om te zeggen dat theater het probleem is. Misschien is het tegenovergestelde juist waar. Is er niet een reden dat autoritairen, dictators en fascisten zo snel grip proberen te krijgen op de kunsten? Bezuinigen, reguleren, censureren. “Nee, maar dat is geen échte kunst.”
Theater is geen kwaal, geen “wegkijken” - zo is het nooit bedoeld. Theater is zien hoe de wereld zou kunnen zijn - goed of slecht - en daar iets mee doen. Een bril om de wereld te begrijpen, het middel om te creëren wat juist is.
Ik fantaseer over de held die ik zou kunnen zijn, maar het echte leven heeft geen script, geen grote lijn die te zien is vanaf waar wij staan. Net als de helden in de verhalen moeten we maar vertrouwen hebben in de schrijver, in het “lang en gelukkig” dat we van diezelfde verhalen kennen, óók als die pas volgt als onze rol is uitgespeeld.
De verhalen lieten ons zien hoe de wereld zou kunnen zijn. Die wereld moeten wij nu maken maken. We kijken niet weg, maar recht vooruit. Opdat wij ooit de helden worden waarover verhalen worden verteld.
Misschien heb ik dus toch een ode geschreven aan theater.
Reactie plaatsen
Reacties